pompa ciepła

Różnice między pompami ciepła powietrze-woda a grunt-woda – który rodzaj wybrać?

Strona główna » Blog » Strona główna » Blog » Różnice między pompami ciepła powietrze-woda a grunt-woda – który rodzaj wybrać?

Pompy ciepła stają się coraz popularniejszym rozwiązaniem w zakresie ogrzewania i chłodzenia budynków, zarówno w nowo powstających, jak i modernizowanych obiektach. Wśród dostępnych rodzajów pomp ciepła największym zainteresowaniem cieszą się dwa typy: pompy ciepła powietrze-woda i grunt-woda. Każdy z tych systemów ma swoje zalety i wady, a wybór odpowiedniego rozwiązania zależy od wielu czynników, takich jak koszty instalacji, efektywność działania, lokalne warunki czy potrzeby użytkownika. W tym artykule omówimy różnice między tymi dwoma rodzajami pomp ciepła oraz wskazówki, które pomogą w podjęciu decyzji.

Jak działają pompy ciepła?

Pompy ciepła to urządzenia, które wykorzystują energię z otoczenia – powietrza, gruntu lub wody – do ogrzewania lub chłodzenia budynków. Zasada działania pomp ciepła opiera się na cyklu termodynamicznym, który polega na pobieraniu ciepła z jednego źródła (np. powietrza lub gruntu) i przekształcaniu go na energię cieplną, która może być użyta do ogrzewania pomieszczeń lub wody użytkowej.

Dwa najczęściej wybierane rodzaje pomp ciepła to:

  • Pompy ciepła powietrze-woda – pobierają ciepło z powietrza zewnętrznego i przekazują je do systemu ogrzewania wody.
  • Pompy ciepła grunt-woda – pobierają ciepło z gruntu za pomocą wymienników ciepła zakopanych pod ziemią i przekazują je do instalacji grzewczej.

Oba te systemy mają wiele zalet, jednak różnią się pod względem efektywności, kosztów oraz warunków instalacji.

Przeczytaj także: Pompa ciepła jako ekologiczne rozwiązanie grzewcze – dlaczego warto postawić na tę technologię?

Pompy ciepła powietrze-woda

Jak działa pompa ciepła powietrze-woda?

Pompy ciepła powietrze-woda pobierają ciepło z otaczającego powietrza za pomocą zewnętrznego modułu, w którym znajduje się wentylator. Powietrze zewnętrzne, nawet w niskich temperaturach, zawiera energię cieplną, którą pompa ciepła jest w stanie wykorzystać. Następnie ciepło to jest przekazywane do instalacji centralnego ogrzewania lub ciepłej wody użytkowej.

Zalety pomp ciepła powietrze-woda

  1. Niższe koszty początkowe – Instalacja pompy ciepła powietrze-woda jest tańsza niż gruntowej, ponieważ nie wymaga wykonywania kosztownych odwiertów lub instalacji wymienników ciepła w ziemi.
  2. Prostota montażu – Montaż tego typu pompy ciepła jest znacznie łatwiejszy, co przekłada się na krótszy czas instalacji. Może być zamontowana praktycznie w dowolnym miejscu wokół budynku.
  3. Mniejsze wymagania terenowePompy ciepła powietrze-woda nie potrzebują dużej powierzchni działki, co czyni je idealnym rozwiązaniem dla właścicieli mniejszych posesji.
  4. Oszczędność miejscaPompa ciepła powietrze-woda nie wymaga instalacji wymienników pod ziemią, co pozwala zaoszczędzić przestrzeń.

Wady pomp ciepła powietrze-woda

  1. Niższa wydajność w niskich temperaturach – Efektywność pompy ciepła powietrze-woda spada w bardzo niskich temperaturach, co oznacza, że w okresach silnych mrozów może być konieczne wspomaganie się dodatkowym źródłem ciepła, np. grzałką elektryczną.
  2. Hałas – Zewnętrzny moduł pompy ciepła powietrze-woda wyposażony jest w wentylator, który generuje hałas. Może to być uciążliwe, szczególnie w obszarach o wysokim zagęszczeniu budynków.
  3. Mniejsza efektywność całoroczna – W porównaniu do pomp gruntowych, pompy powietrzne są mniej efektywne w chłodniejszych porach roku.

Pompy ciepła grunt-woda

Jak działa pompa ciepła grunt-woda?

Pompy ciepła grunt-woda wykorzystują ciepło zmagazynowane w ziemi, które jest przekazywane za pomocą poziomych lub pionowych wymienników ciepła. W przypadku poziomych wymienników, rury z czynnikiem roboczym są zakopane na głębokości około 1,5-2 metrów, natomiast w przypadku wymienników pionowych wykonuje się głębokie odwierty (nawet do 100 metrów). Energia cieplna z gruntu jest przekształcana przez pompę w energię cieplną dla systemu ogrzewania budynku lub podgrzewania wody użytkowej.

Zalety pomp ciepła grunt-woda

  1. Wysoka efektywność – Temperatura gruntu jest stabilna przez cały rok, co sprawia, że pompy ciepła grunt-woda są bardziej wydajne, szczególnie w zimie, gdy temperatura powietrza spada znacznie poniżej zera. Wysoka efektywność oznacza niższe koszty eksploatacji.
  2. Stabilność działania – Niezależność od warunków atmosferycznych sprawia, że pompy gruntowe zapewniają stałe źródło energii cieplnej, niezależnie od pory roku.
  3. Cisza podczas pracyPompy ciepła grunt-woda są znacznie cichsze od pomp powietrznych, ponieważ nie posiadają wentylatora ani zewnętrznego modułu.

Wady pomp ciepła grunt-woda

  1. Wyższe koszty instalacji – Instalacja pompy ciepła grunt-woda wiąże się z wyższymi kosztami początkowymi, głównie ze względu na konieczność wykonania odwiertów lub zakopania wymienników poziomych.
  2. Wymagania terenowe – Aby zainstalować poziome wymienniki ciepła, konieczne jest posiadanie odpowiednio dużej działki. Przy pionowych wymiennikach potrzebne są natomiast specjalistyczne odwierty, co może być problematyczne na niektórych gruntach.
  3. Dłuższy czas zwrotu inwestycji – Ze względu na wyższe koszty instalacji, czas zwrotu inwestycji w pompę gruntową jest dłuższy w porównaniu do pomp powietrznych.

Porównanie pomp ciepła powietrze-woda i grunt-woda

1. Koszt instalacji

  • Pompy powietrze-woda: Koszt instalacji jest niższy, ponieważ nie wymaga wykonywania drogich odwiertów ani instalacji wymienników gruntowych.
  • Pompy grunt-woda: Koszt instalacji jest wyższy z powodu konieczności przeprowadzenia prac ziemnych.

2. Efektywność

  • Pompy powietrze-woda: Efektywność spada wraz z obniżeniem temperatury powietrza zewnętrznego, co może wymagać wsparcia innym źródłem ciepła.
  • Pompy grunt-woda: Efektywność jest bardzo wysoka i stabilna przez cały rok, dzięki stałej temperaturze gruntu.

3. Koszty eksploatacji

  • Pompy powietrze-woda: W niektórych warunkach (mroźne zimy) koszty eksploatacji mogą być wyższe, ze względu na konieczność użycia dodatkowych źródeł ciepła.
  • Pompy grunt-woda: Dzięki wyższej efektywności koszty eksploatacji są zazwyczaj niższe, zwłaszcza w dłuższym okresie.

4. Wpływ warunków atmosferycznych

  • Pompy powietrze-woda: Silnie zależne od warunków atmosferycznych, zwłaszcza temperatury powietrza.
  • Pompy grunt-woda: Niezależne od warunków atmosferycznych, ponieważ grunt utrzymuje stałą temperaturę.

5. Wymagania terenowe

  • Pompy powietrze-woda: Nie wymagają dużych przestrzeni, mogą być zainstalowane na niewielkich działkach.
  • Pompy grunt-woda: Wymagają odpowiednio dużej działki lub możliwości wykonania odwiertów.

Przeczytaj także: Jak dobrać odpowiednią pompę ciepła do swojego domu?

Który rodzaj pompy ciepła wybrać?

Wybór między pompą ciepła powietrze-woda a grunt-woda zależy przede wszystkim od indywidualnych potrzeb, warunków terenowych oraz budżetu.

  • Pompa ciepła powietrze-woda jest idealnym rozwiązaniem dla osób, które dysponują ograniczonym budżetem lub niewielką działką. Sprawdzi się również w klimatach o łagodnych zimach.
  • Pompa ciepła grunt-woda jest lepszym wyborem w przypadku osób poszukujących stabilnego i wydajnego systemu ogrzewania, niezależnego od warunków pogodowych. Jest to rozwiązanie długoterminowe, choć wymaga większych nakładów finansowych na początek.

Przy wyborze odpowiedniego systemu warto skonsultować się z fachowcami, którzy ocenią warunki na działce oraz przeanalizują koszty i korzyści związane z każdym z systemów.

Oto tabela przedstawiająca różnice między pompami ciepła powietrze-woda a grunt-woda:

KryteriumPompa ciepła powietrze-wodaPompa ciepła grunt-woda
Źródło energiiPowietrze zewnętrzneEnergia cieplna zgromadzona w gruncie
Koszt instalacjiNiższy (brak konieczności wykonywania odwiertów)Wyższy (koszty odwiertów lub wymienników poziomych)
Efektywność (COP)Zależna od temperatury zewnętrznej (niższa zimą)Stabilna, wysoka efektywność przez cały rok
Wpływ temperatury zewnętrznejBardzo duży (efektywność spada przy mrozach)Niewielki (temperatura gruntu jest stabilna)
MontażŁatwy i szybkiBardziej skomplikowany i czasochłonny
Zajmowana przestrzeńMniejsza (jednostka zewnętrzna)Większa (odwierty lub wymienniki w gruncie)
Koszty eksploatacjiZmienna efektywność powoduje wyższe koszty w zimieNiższe koszty eksploatacyjne dzięki stabilności gruntu
Żywotność systemuOkoło 15-20 latOkoło 20-25 lat (dłuższa żywotność wymiennika gruntowego)
Zakres zastosowaniaIdealna do obszarów z łagodnymi zimamiOdpowiednia do obszarów o surowszym klimacie
Wymagania terenoweBrak specjalnych wymagańPotrzebna odpowiednia przestrzeń na wymiennik
Koszt inwestycji początkowejStosunkowo niskiWyższy z powodu kosztów odwiertów
HałasMoże generować hałas (wentylator jednostki zewnętrznej)Cicha praca (brak jednostki zewnętrznej)

Podsumowując, pompa ciepła powietrze-woda to opcja bardziej ekonomiczna na start, ale mniej efektywna w chłodnym klimacie. Z kolei pompa grunt-woda wymaga większych nakładów inwestycyjnych, ale zapewnia lepszą efektywność i niższe koszty eksploatacji w dłuższej perspektywie. Wybór zależy od budżetu, warunków terenowych i lokalnego klimatu.


Artykuł stanowi utwór w rozumieniu Ustawy 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. 1994 nr 24 poz. 83 z późn. zm.). Wszelkie prawa autorskie przysługują greenspark.com.pl. Dalsze rozpowszechnianie utworu możliwe tylko za pisemną zgodą właściciela witryny.


Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Chcesz wymienić się doświadczeniem, podzielić ciekawym newsem, zaproponować temat lub współpracę?

Skontaktuj się z nami, korzystając z poniższego

Formularza Kontaktowego

    Zeskanuj kod QR